تناسخ چيست؟ومنشا بروز اين اعتقادكجا بود؟

تناسخ به معني حلول روح از جسمي{نه الزاما جسم انساني}به جسم ديگر است.منشا اين تفكر در اديان هندي از قبيل ايين هندو /جاين وبودايي است در فلسفه اسلامي دلايل متعددي در رد اين اعتقاد وجود دارد.اما با اين وجود در اسلام فرقه هاي متعددي تناسخ را پذيرفتند كه اينها متاثر از اديان از اديان هندي بود.اين اعتقاد كه روح پس از جدا شدن از بدن در جسم انسان يا حيوان ديگري حلول ميكند دراسلام توسط شيعيان غالي پذيرفته شد يعني كساني كه به علي ع لقب خدايي دادند گفتند روح خداوند در علي حلول كرده وعلي تجسم خداست{علي اللهي}.اكنون بسياري ازفرقه هاي يارسان واهل حق ودراويش در ايران به حلول وتناسخ اعتقاد دارند.در شيعه فرقه هايي مثل شلمغاني و نصيريه به تناسخ اعتقاد داشتند مثلا شخص شلمغاني موسس فرقه ي شلمغاني ميگفت كه روح خدا پس از علي در جسم او حلول كرده است.در ميان فرقه هايي از دراويش وعلي اللهي كه در غرب ايران هستند فرقه هايي هستند كه به سه سوي قبر بزرگان فرقه ي خود اعمال مذهبي راانجام ميدهند و مردگان خود رابه  سوي انها دفن ميكنند.مانند قبر شيخ اسحاق{يا سلطان صحاك} درمرز ايران وعراق روستاي شيخين وبه طواف قبر اين شخص ميروند. در دره ي دالاهو كردستان قبري است كه ان را منسوب به بهلول معروف ميدانند واعتقاد دارند يكي از مواردي كه خدا به شكل بشر ودر جسم بشر وارد زمين شدپس از علي ع در جسم بهلول بود و امروزه به زيارت اين قبر مي روند.

اما فيلسوف مشهور اسلامي ملاصدرا تناسخ در دنيا را غير ممكن ميداند ولي معتقد است در روز قيامت روح انسان ها ميتواند در كالبد حيوانات حلول كند ومعني ايه ي"واذالوحوش حشرت" در سوره تكوير كه در توصيف قيامت است {انگاه كه حيوانات برانگيخته ميشوند} به اين معناست كه انسانها ي حيوان سيرت در انروز با صورتهاي حيواني از قبرها بيرون مي ايند.بنا بر اين در نظر ايشان تناسخ دنيوي بر اساس دلايل عقلي بسيار محال اما تناسخ اخروي بر اساس ايات قران وجود دارد


+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۴/۲۳ساعت 19:17  توسط آرش احمدی  |